Hôm qua đi chùa lễ Phật ,nghe văng vẳng tiếng trống múa lân của các em trong ban văn nghệ , đang tập dợt cho buổi diễn mừng tết Trung Thu của các em học sinh trường Việt Ngữ Đức Viên vào ngày rằm trung Thu sắp đến , Mình mới chợt nhớ ra rằng Trung Thu sắp đến , thời gian qua mau quá mới đây mà đã gần hết một năm rồi .

Nghĩ lại cũng không biết nguồn gốc của tết Trung Thu là từ đâu ? có từ khi nào ? và nó mang ý nghĩa gì ?.

Chỉ nhớ là từ lâu trong dân gian thường có những câu chuyện nói về chị Hằng Nga và chú Cuội, và có những câu hát ru con:

· Chú cuội ngồi gốc cây đa , Thả trâu ăn luá gọi cha, ời ời,

· Cha còn cắt cỏ trên trời , Mẹ còn cỡi ngưạ đi mời quan Viên.

Câu hát chẳng có ý gì rõ rệt cả , nhưng với bản tính chất phát hiền lành của dân quê, họ cũng cứ hát mà không suy nghĩ gì cả.

Chú Cuội là ai, chị Hằng Nga là ai ??????????

Bàn về chú Cuội

Chuyện kể rằng ngày xưa có một người con trai tên chú Cuội , Cuội con nhà nghèo . Một hôm Cuội được bà tiên cho cây đa quý , trồng ở sau nhà , Cuội thường dặn vợ phải chăm sóc cây đa cẩn thận . Một hôm Cuội đi vắng, người vợ ở nhà vô ý đổ nước dơ vào cây , làm cây đa trốc gốc và bay lên trời . Ngay lúc ấy Chú Cuội vừa về đến nhà , thấy vậy , tiếc cây đa , nên chú bám vào rễ cây và thế là chú bay lên trời cùng với cây đa . Từ đó cuội ở trên cung trăng, vì vậy khi ta nhìn lên mặt trăng thấy có vết đen hình giống như cây đa , và dưới gốc thì có dáng như chú Cuội ngồi đó vậy.

Bàn về Hằng Nga

Hằng Nga là tên gọi dành cho những người con gái đẹp, dân gian thường có câu nói "đẹp như Hằng Nga tái thế "

Có một câu chuyện kể truyền miệng về Hằng Nga , Hậu Duệ cũng là đề tài để mọi người nói đến trong ngày tết Trung Thu . Chuyện kể rằng , ngày xưa có cặp vợ chồng sống hạnh phúc bên nhau , chồng là Hậu Duệ làm nghề dạy học , có cô vợ xinh xắn tên Hằng Nga . Một hôm Hậu Duệ gặp bà Tiên cho chàng viên thuốc trường sinh , và nói rằng uống thuốc đó sẽ được lên trời và sống trường thọ . Hậu Duệ thương vợ, nên không uống và dặn vợ cất đi, Hằng Nga bèn dấu kỹ và chuyện này bị người bạn xấu bụng biết được . Một hôm Hậụ Duệ đi vắng , người bạn tới nhà và buộc Hằng Nga đưa thuốc trường sinh cho anh ta . Hằng Nga biết không thể chống lại nên uống hết thuốc , khi uống xong Hằng Nga bay lên trời và ở trên đó . Hậu Duệ về biết được sự việc , hết sức đau lòng , nhìn lên cung trăng và như thấy bóng dáng của Hằng Nga ở trong mặt trăng , Hậu Duệ thấy mặt trăng hôm ấy sáng và đẹp quá. Thương vợ, Hậu Duệ đem bánh trái ra hoa viên , nơi Hằng Nga dạo chơi hằng ngày, để cúng nàng , và dân làng cũng mang bánh trái ra cúng Hằng Nga tốt bụng để mong nàng phù hộ cho được bình an. Và thế là từ đó phong tục cúng bánh vào ngày rằm được lưu truyền trong dân gian,

Trung Thu cũng được gọi là tết Nhi Đồng , vào dịp lễ này có rất nhiều loại lồng đèn đủ kiểu , đã được các nghệ nhân làm để trưng bày , hay để bán trong dịp lễ Trung Thu . Các loại Bánh như bánh nướng và bánh dẻo, cũng được chế biến thành nhiều hình dạng khác nhau và đủ loại trái cây được bày dâng cúng rằm và để cho các em thưởng thức,

Thật ra ở các làng quê Việt Nam , tháng tám là tháng giữa năm , vào lúc mùa màng đã gặt hái xong, thời tiết ấm áp. Đêm rằm tháng 8 là đêm có ánh trăng tròn nhất trong năm. Đó là thời gian cho moị người nghỉ ngơi sau vụ mùa vất vả, các bậc trưởng bối trong làng sau khi cúng rằm xong , thì uống trà ăn bánh ngắm trăng , nhìn trăng để đoán vận mạng đất nước, hay đoán thời tiết lụt lội hay khô cạn, để chuẩn bị cho mùa màng năm tới. Như để mừng vụ mùa đã được gặt hái xong, các em nhỏ đua nhau làm những lồng đèn , chờ cho trời tối và cùng rước đèn quanh xóm cùng với tiếng trống múa Lân rộn ràng ở sân đình, rồi đi khắp những con đường quanh co trong làng. Có những em vì gia đình nghèo , không có tiền mua giấy , cũng biết dùng lon sữa bò, hoặc lon nước ngọt để làm lồng đèn chơi đêm Trung Thu. Thật là vui, bức tranh cuộc sống bình dị nơi thôn dã thật là đẹp, tâm hồn dân làng ai cũng vui tươi thanh nhàn và cởi mở.

Nhân dịp Tết Trung Thu, người Việt Nam chúng ta có tục lệ quà cáp biếu xén. Những hộp bánh được đóng gói đẹp đẽ , được mua để biếu Ông bà , cha mẹ hay những người thân, để gọi trả ơn và đền ơn người giúp mình trong cuộc sống thường nhật vv. .vv.. . Tập quán cúng rằm và quà cáp trong dịp Trung Thu cũng là một phong tục tập quán đẹp cuả người dân Việt .

 

Phật tử Nguyễn Kim